वर्णमाला की परिभाषा

???? हिन्दी वर्णमाला (Hindi Alphabet)

हिन्दी वर्णमाला मुख्यतः दो भागों में विभाजित होती है:

  1. स्वर (Vowels)

  2. व्यंजन (Consonants)


???? 1️⃣ स्वर (Vowels)

 

https://i.pinimg.com/564x/4a/6f/32/4a6f325bc5247637bf1d239be43d70cd.jpg

 

https://m.media-amazon.com/images/I/51IatAJE%2BZL._AC_UF1000%2C1000_QL80_.jpg

 

https://i.pinimg.com/736x/b0/c8/a7/b0c8a7521848cc0414702ffa0b1f128e.jpg

4

स्वर वे वर्ण होते हैं जिनका उच्चारण बिना किसी अन्य वर्ण की सहायता के होता है।

???? हिन्दी में 13 स्वर होते हैं:

अ, आ, इ, ई, उ, ऊ, ऋ, ए, ऐ, ओ, औ, अं, अः

क्रमांक स्वर उच्चारण
1 a
2 aa
3 i
4 ee
5 u
6 oo
7 ri
8 e
9 ai
10 o
11 au
12 अं an (अनुस्वार)
13 अः ah (विसर्ग)

???? 2️⃣ व्यंजन (Consonants)

 

https://i.pinimg.com/736x/ad/a7/6c/ada76cacab1b29b614c413027c40dc75.jpg

 

https://www.linguin.co/images/hindi-alphabet-chart.gif

 

https://m.media-amazon.com/images/I/718r9gWZ%2B3L._AC_UF1000%2C1000_QL80_.jpg

4

व्यंजन वे वर्ण होते हैं जिनका उच्चारण स्वर की सहायता से होता है।

???? हिन्दी में 33 मुख्य व्यंजन होते हैं:

???? वर्गीय व्यंजन (25)

क वर्ग च वर्ग ट वर्ग त वर्ग प वर्ग

???? अवर्गीय व्यंजन (8)

य, र, ल, व, श, ष, स, ह


✨ संयुक्त व्यंजन (Common Conjuncts)

क्ष, त्र, ज्ञ, श्र


???? कुल वर्ण संख्या

  • स्वर – 13

  • व्यंजन – 33

  • संयुक्त व्यंजन – 4 (प्रमुख)

???? कुल मिलाकर हिन्दी वर्णमाला में 50 वर्ण माने जाते हैं।

© Copyright © 2025 - 2026 Greatway . All Rights Reserved.